Opštinski stan u Beču: od 2026. stambena karta i bodovni sistem - ko ima prednost

Beč od 2026. godine uvodi jednu od najvećih promena u sistemu dodele opštinskih stanova u poslednjim decenijama. Umesto dosadašnjih kriterijuma, svi koji traže opštinski ili subvencionisani stan moraće da koriste jedinstvenu stambenu kartu, dok će o dodeli odlučivati novi bodovni sistem. Ova reforma posebno je važna za porodice, starije osobe i građane kojima je privatno tržište stanova postalo preskupo ili nesigurno. Reforma dolazi u trenutku kada je stanovanje u Beču postalo jedno od ključnih životnih pitanja za mnoge građane.

Zašto Beč menja sistem dodele opštinskih stanova

Na privatnom tržištu stanova u Beču situacija je sve teža: ugovori su često na određeno vreme, kirije rastu, a troškovi života dodatno opterećuju domaćinstva. Nasuprot tome, opštinski stanovi (Gemeindebau) nude ugovore na neodređeno vreme, što znači dugoročnu sigurnost - posebno za porodice, starije osobe i građane sa prosečnim ili nižim primanjima.

Zamenica gradonačelnika zadužena za stanovanje, Kathrin Gaál, ističe da grad mora da prilagodi sistem realnim životnim situacijama i pomogne ljudima koji su u riziku od gubitka doma.

Šta je stambena karta i ko mora da je koristi

Od 2026. godine, stambena karta postaje obavezan uslov za sve koji konkurišu za opštinski ili subvencionisani stan u Beču. Umesto dosadašnjih različitih modela prijave, uvodi se jedinstven sistem koji omogućava pravedniju procenu stambenih potreba građana. Putem stambene karte procenjivaće se lične i porodične okolnosti podnosioca zahteva, a dodela stanova više neće zavisiti isključivo od dužine čekanja, već od stvarnih životnih potreba.

Ko je do sada imao olakšan pristup opštinskim stanovima pre 2026. godine

Pre uvođenja stambene karte, Beč je već uveo niz olakšica za određene grupe stanovnika.

Stanari sa ugovorima na određeno vreme

Od 2024. godine imali su lakši pristup opštinskim stanovima, a više od 1.000 stanova je već dodeljeno.

Studenti

Od 2025. studenti mogu da apliciraju bez dokazivanja hitne stambene potrebe, a oko 600 studenata je već uselilo u opštinske stanove.

Mladi radnici i naučnici iz drugih pokrajina

Za one koji se sele u Beč zbog posla, naukovanja ili naučnog rada uvedene su posebne olakšice koje koristi oko 1.300 ljudi.

Zaposleni kojima je stanovanje preskupo

Program „Stanovanje je preskupo“, uveden 2025. godine, pomogao je više od 300 porodica koje ne mogu da pokriju troškove stanovanja na privatnom tržištu.

Kako funkcioniše novi bodovni sistem od 2026. godine

Od 2026. svi koji traže opštinski ili subvencionisani stan koristiće jedinstvenu stambenu kartu. Dosadašnje fiksne kriterijume zamenjuje bodovni sistem, koji omogućava pravedniju raspodelu stanova i bolje odražava životne okolnosti prijavljenih.

Bodovi će se dodeljivati za:

• obrazovanje i stručno usavršavanje

• promene u porodičnoj situaciji, poput rođenja deteta ili razdvajanja domaćinstva

• nesigurno stanovanje i finansijske poteškoće

• pripremu za samostalno stanovanje u starijoj dobi

Na ovaj način prednost više neće zavisiti samo od dužine čekanja, već od stvarnih potreba kandidata.

Da li i dalje važi Bečki bonus

Bečki bonus ostaje na snazi, što znači da građani koji duže žive u Beču i dalje imaju dodatne bodove prilikom dodele stanova. Ugovori u opštinskim stanovima i dalje ostaju na neodređeno vreme, čime se stanarima garantuje dugoročna sigurnost.

Kakvi promene građani mogu da očekuju u praksi

Nova pravila bi trebalo da donesu brži i pregledniji proces dodele stanova, veće šanse za one sa realnim stambenim problemima i fleksibilniji sistem koji prati promene u životu građana.

Reformom koja stupa na snagu 2026. godine, Grad Beč želi da pomogne najugroženijima - ljudima pogođenim visokim troškovima stanovanja, nesigurnim ugovorima i promenama u porodičnoj situaciji.

Reformom koja stupa na snagu

2026. godine, Grad Bec menja nacin na koji se dodeljuju opstinski stanovi, stavljajuéi fokus na stvarne Zivotne potrebe gradana.

Novi bodovni sistem i stambena karta trebalo bi da omoguée pravedniju raspodelu i vecu sigurnost onima kojima je stabilno stanovanje najpotrebnije.